Ekspert: “Vətəndaşların ticarət və iaşə obyektlərində xərclədiklərinin bir hissəsi özlərinə qaytarılmalı idi”

Azərbaycan qanunvericiliyində tez-tez dəyişikliyə məruz qalan Vergi Məcəlləsində edilən son dəyişikliklərdə bu dəfə müştəri maraqlarının təmin edilməsi nəzərdə tutulub. Həmin yeniliklərdən biri ticarət və iaşə müssisələrində ödənişlər zamanı tutulan əlavə dəyər vergisinin (ƏDV) bir hissəsinin müştəriyə qaytarılmasıdır.

Belə ki, ödənişi nağdsız (pos-terminallar vasitəsilə) və nağd edənlər müvafiq olaraq, birinci halda ƏDV-nin 15, ikinci halda 10%-ni geri alacaqlar. Bir müddət əvvəl Dövlət Vergi Xidməti rəsmi məlumatında bildirmişdi ki, ƏDV-nin bir hissəsinin müştəriyə qaytarılmasına 2020-ci ilin 1 fevral tarixindən başlanılması nəzərdə tutulur.

Hazırda Əsasnamənin və texniki şərtlərin hazırlanması prosesi gedir. Artıq Əsasnamə layihəsi hökumətə təqdim edilib və qısa müddətdə təsdiq ediləcəyi gözlənilir. Paralel olaraq ƏDV-nin geri qaytarılması prosesinə dair texniki tələblər hazırlanıb. Orada texniki xətalar çıxmadığı halda, ən uzağı, fevralın 1-dən ƏDV-nin qaytarılması mexanizmi tam hazır olacaq və istehlakçılara təqdim ediləcək.

Hüquqşünas Əkrəm Həsənov AYNA-ya şərhində deyib ki, bu prosesə keçən ildən başlanılmalı idi: “Əslində qanun da ötən ildən qüvvədə idi. Vətəndaşların ticarət və iaşə obyektlərində xərclədiklərinin bir hissəsi yenidən özlərinə qaytarılmalı idi. Görünür, icra mexanizmləri hazır olmadığından ləngiyir. Əgər bu prosesə hazırlıq yox idisə, ötən il qanun niyə qüvvəyə mindi? Digər sual: qanun keçən ildən qüvvədə idisə, ötən ilki ödənişlərin taleyi necə olacaq?”

“Prosesin gecikməsinin bir səbəbi də yeni avadanlıqlar, kassa aparatları, ödəniş terminallarından istifadə və təminatındakı problemlə bağlıdır. Əslində ƏDV-nin müştəriyə qaytarılması yeniliyi də buna hesablanıb. Yəni vətəndaşlar bütün alqı-satqı obyektlərində pos-terminallar vasitəsilə ödəniş etməyə təşviq olunur”, – deyə Ə.Həsənov bildirib.

Müəllif: Raminə Eyvazqızı